Ekonomi
Küresel Sıfır Atık Hareketi COP31’nin Eylem Gündeminde Öncelik Kazandı
Kısaca
Küresel çevre hareketi Sıfır Atık COP31 gündeminde öncelik kazandı 2017’den beri Türkiye’de yürütülen hareket küresel hedeflerle paralel ilerliyor Piyasalar ve politika yapıcılar atık yönetimi ve metan azaltımı için izlenecek adımları takip edecek
Ana mesele
Sıfır Atık Hareketi, COP31’nin eylem gündeminde öncelikli tema olarak yer alıyor
Ne değişti?
COP31’de Sıfır Atık ve metan azaltımı küresel hedefleri arasında yer alıyor
Beni nasıl etkiler?
İklim politikaları ve atık yönetimi alanında farkındalık ve karar alma yönlerinde etkili olabilir
Ne oldu?
COP31’in eylem gündemindeki Sıfır Atık başlığı ve metan azaltımı öncelikler arasında belirtildi.
Neden şimdi?
BM iklim çerçeve görüşmeleriyle uyumlu olarak Türkiye’nin ev sahipliği ve küresel hedefler nedeniyle gündeme alındı.
Neden önemli?
Sıfır Atık uygulamaları, atık üretimini azaltıp sera gazı emisyonlarını düşürmede kilit rol oynar.
Kimler etkileniyor?
- Hükümetler ve belediyeler
- Çevre sektörü ve yatırımlar
- Üretici ve tüketiciler
Sektör ve piyasa etkisi
Çevre teknolojileri ve geri dönüşüm sektörlerinde talepler artabilir
Riskler
- Uygulama hızında yerel farklar
- Yatırım maliyetleri ve geçiş sürecinin zorluğu
Takip edilmesi gerekenler
- Ulusal mevzuat güncellemeleri
- Yeni finansman programları ve teşvikler
- Geri dönüşüm kapasitesi yatırımları
- Metan azaltım projelerinin uygulanması
Haberin tamamı
Bu yıl ülkemizin iklim değişikliği ile mücadelede BM'nin en önemli organizasyonu olan BM İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi'nin (BMİDÇS/ UNFCCC) 31. Taraflar Konferansı'na (COP31) ev sahipliği yapması nedeniyle Sıfır Atık Hareketi'nin 9. yıl teması '0'dan COP31'e Dünya için Hep Birlikte' olarak belirlendi.
SIFIR ATIK COP31'İN EYLEM GÜNDEMİ ARASINDAKİ 10 BAŞLIKTAN BİRİ Antalya'da düzenlenecek COP31'in Eylem Gündemi'nin 10 öncelikli teması arasında ve '2035 Küresel Uygulama Hedefleri arasında yer alan Sıfır Atık, geri dönüşüm ve metan azaltımı alanında dünyaya örnek olacak.
COP31 Başkanı ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, bu yıl 27 Mart'ta BM Genel Kurulu'nda Türkiye'nin COP31 ev sahipliği ve başkanlık sürecine ilişkin daimi temsilcilere yaptığı bilgilendirmede Sıfır Atık'ın, COP31 Eylem Gündemi'nin 10 öncelikli tematik başlığından biri olacağını duyurdu.
COP31 Başkanı Kurum New York İklim Haftası etkinlikleri kapsamında 21 Eylül'de de BM'de gerçekleştirilen 'COP31 Eylem Gündemi Lansmanı'nda' da COP31'in 2035 Küresel Hedefleri arasında yer alan 'Sıfır Atık ve metan azaltımı' başlığında, dünya genelinde atık üretimindeki artışın 2035'e kadar yarı yarıya azaltılması hedefinin olduğuna vurgu yaptı.
DALGA DALGA BÜYÜYEN SIFIR ATIK HAREKETİ Sıfır Atık Hareketi, 27 Eylül 2017'de Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın eşi Emine Erdoğan Hanımefendi'nin himayelerinde başladı. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı koordinesinde yürütülen proje, 'Dünya Ortak Evimiz' sloganıyla BM nezdinde kabul gören küresel bir çevre hareketine dönüştü.
EMİNE ERDOĞAN BM GENEL KURULU'NA HİTAP EDEN İLK TÜRK LİDER EŞİ OLDU BM Genel Kurulu'nda, 14 Aralık 2022'de Türkiye'nin ana sunuculuğunda, 105 ülkenin de ortak sunucu olduğu oylamada 30 Mart, 'Uluslararası Sıfır Atık Günü' ilan olarak kabul edildi. Emine Erdoğan, BM 77. Genel Kurul'u marjında düzenlenen Sıfır Atık konulu, özel oturumda konuşma yaparak kurula hitap eden ilk Türk lider eşi oldu.
Aynı toplantıda BM Genel Sekreteri Antonio Guterres, 'BM Sıfır Atık Yüksek Düzeyli Şahsiyetler Danışma Kurulu' kurulacağını duyurdu. 12 Nisan 2023'te ise 'BM Sıfır Atık Yüksek Düzeyli Şahsiyetler Danışma Kurulu' resmen kuruldu. Başkanlığını Emine Erdoğan'ın yaptığı danışma kurulunda, Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreter Yardımcısı Guy Bernard Ryder'in yanı sıra ABD, Sierra Leone, Şili, Bangladeş, Brezilya, Kolombiya, Hollanda, Fas, Belçika ve Hindistan'dan 13 üye yer aldı.
'KÜRESEL SIFIR ATIK İYİ NİYET BEYANI' BM 78. Genel Kurul toplantıları kapsamında Emine Erdoğan Hanımefendi'nin öncülüğünde, Türkevi'nde düzenlenen 'Küresel Sıfır Atık Hareketine Doğru' etkinliğinde Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, 'Küresel Sıfır Atık İyi Niyet Beyanı'na ilk imzayı attı. Online olarak imzaya sunulan web sitesi 25 Eylül itibarıyla 136 ülkeden 459 binden fazla Sıfır Atık gönüllüsünün de iyi niyet beyanını imzaladığı bir mecra haline geldi.
Ayrıca, 50'den fazla lider eşi, uluslararası kuruluşların üst düzey temsilcileri ve yabancı bakanlar da Küresel Sıfır Atık İyi Niyet Beyanı'nı imzaladı. G20'DE SIFIR ATIK 28 Temmuz 2023'te Sıfır Atık girişimlerinin teşvik edilmesi konulu karar Hindistan'ın dönem başkanlığını yaptığı G20 Çevre ve İklim Bakanları Toplantısı'nda oy birliği ile kabul edildi.
2023 yılının Eylül ayında Hindistan'ın başkenti Yeni Delhi'de düzenlenen G20 Liderler Zirvesi sonrası açıklama yapan Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan 'Dünya Ortak Evimiz' sloganıyla yürütülen projenin önemine dikkat çekti.
SIFIR ATIK PROJESİ'NİN ALDIĞI ÖDÜLLER Emine Erdoğan Hanımefendi'nin öncülüğündeki Sıfır Atık Projesi; 2018 yılında Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO), 2021 yılında Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDP) ve Birleşmiş Milletler İnsan Yerleşimleri Programı (UN-Habitat), 2022 yılında Akdeniz Parlamenterler Meclisi ve Dünya Bankası, 2024 yılında ikinci kez Akdeniz Parlamenterler Meclisi ve 2026 yılında Green Organization tarafından toplamda yedi uluslararası ödüle layık görüldü.
TÜRKİYE'NİN SIFIR ATIK KAZANIMLARI GERİ KAZANIM ORANI YÜZDE 37.53'E ÇIKTI *Türkiye, Sıfır Atık Hareketi ile 2017 yılından bu yana çevreden enerjiye, sera gazı salımından atık depolama alanına kadar pek çok alanda tasarruf sağlayıp hem ekonomiye hem de geleceğe yatırım yaptı. Bugüne kadar; -220 bin bina ve yerleşkede Sıfır Atık Yönetim Sistemi'ne geçildi. -2017'de %13 olan geri kazanım oranını her yıl arttırarak 2024 yılında %36,08'e; 2025 yılında ise yüzde 37,53'e yükseltildi.
-Türkiye 2035 yılında geri kazanım oranı %60'a, 2053 yılında da %70'e çıkarmayı hedefliyor. -28 milyon kişiye eğitim verildi.
90 MİLYON TON ATIK GERİ KAZANDIRILDI - 36,1 milyon ton kağıt-karton - 10,2 milyon ton plastik - 3,5 milyon ton cam - 9,6 milyon ton metal ve - 30,6 milyon ton organik ve diğer geri kazanılabilir atıklar olmak üzere Proje başlangıcından 2025 yılı sonuna kadar geçen süreçte toplamda 90 milyon ton geri kazanılabilir atık, Bakanlığımızdan lisans almış işletmelerce işlenerek ekonomiye kazandırıldı.
EKONOMİYE 365 MİLYAR TL KATKI Geri kazanılan 90 milyon ton atık ile ülke ekonomisine 365 milyar TL katkı sağlandı.
*Toplanan atıklardan 54 milyon hanenin 1 yıllık elektrik ihtiyacına eşdeğer 270 milyar kWh enerji tasarrufu, *İstanbul'un 2 yıllık su tüketimine eşdeğer 2 trilyon litre su tasarrufu, *Türkiye'deki tüm araçların 1 yıllık yakıt tüketiminden daha fazlasına eşdeğer 60 milyar litre petrol tasarrufu, *Yaklaşık 55.000 futbol sahası büyüklüğünde bir alan (390 milyon m³) atık depolama yeri tasarrufu sağlandı.
*Türkiye'deki ormanların % 7'sine denk gelen 613 milyon ağacın kesilmesi önlendi ve yaklaşık 36 milyon aracın yıllık karbon salımına eşdeğer 180 milyon ton sera gazı salımının önüne geçildi. SIFIR ATIK HAREKETİ'NİN 3 ÖNEMLİ PROJESİ 1-SIFIR ATIK MAVİ Sıfır Atık Projesi kapsamında Erdoğan Hanımefendi'nin himayelerinde Sıfır Atık Mavi Hareketi, 10 Haziran 2019'da başlatıldı.
Haberin tamamı için kaynak bağlantısını ziyaret edin.
Kaynaklar
Küresel Sıfır Atık Hareketi COP31’nin Eylem Gündeminde Öncelik Kazandı · Mercek akışına dön